1. Milli Eğitim Bakanlığında, Bakanlık, İç Denetim Birimi ve İlköğretim Müfettişliği olmak üzere üç ayrı teftiş birimi faaliyet göstermektedir. Milli Eğitim Bakanlığı bünyesinde Bakanlık Müfettişi, İç Denetim Birimi ve İlköğretim Müfettişleri gibi üç ayrı birimin olması Denetimde; yetki karmaşasına, zaman kaybına, mükerrer çalışmalara çok başlılığı ve dağınıklığa sebep olmaktadır. Üç denetim birimi arasında herhangi bir organik bağ bulunmamaktadır. Birimler birbirinden kopuktur. Bakanlık müfettişleri ve ilköğretim müfettişlerinin bağlı bulunduğu birimler farklı, çalışma yöntem ve teknikleri farklı, tabi oldukları mevzuat farklı, olduğundan, teftiş, rehberlik, inceleme, soruşturma faaliyetlerinde birlik, bütünlük sağlanamamaktadır.
2. 3046 Sayılı Yasaya göre denetim birimi merkeze bağlıdır. Valilikler bünyesinde denetim birimi bulunmamaktadır. Bu çerçeve yasaya aykırı olarak milli eğitim müdürlerine bağlı istihdam edilen ilköğretim müfettişleri, tam bir tarafsızlık içerisinde objektif karar verme ve teklifte bulunma konusunda sıkıntı içerisindedirler. İlköğretim Müfettişlerinin sicil ve disiplin yönünden İl Milli Eğitim Müdürlüklerine bağlı olarak çalışması; teftiş, inceleme ve soruşturma hizmetlerinin objektifliği tartışılır hale gelmiştir.
3. Üçlü yapılanma biçimi müfettişlere yapılan aylık, yolluk vb gibi ödemeler bakımından ilköğretim müfettişlerinin haksızlığa uğramalarına mağduriyetlerine yol açan bir faktör olarak ortaya çıkmaktadır. Aynı işi (inceleme-soruşturma-rehberlik) yapmalarına rağmen merkez teşkilatında görev yapan müfettişler ile taşra teşkilatında görev yapan müfettişler farklı özlük haklarına sahip olmaktadır.

5. İlköğretim müfettişleri il düzeyindeki bütün resmi ve özel eğitim kurumlarında rehberlik, teftiş, inceleme ve soruşturma yapmaktadırlar. Müfettişlerin görev alanları çok geniş ve dağınıktır. Ancak ilköğretim müfettişliği unvanı yapılan görevin kapsamı ile uyumlu değildir.

Çözüm Önerisi:

Milli Eğitim Bakanlığında  denetim sistemi, en son yapılan 17’inci Milli Eğitim Şurası’nda da kabul gördüğü gibi “EĞİTİM MÜFETTİŞLİĞİ” çatısı altında birleştirilmelidir.
 

İlköğretim Müfettişliği, İç Denetim Birimi ve Bakanlık Müfettişliği; Eğitim Müfettişliği olarak yeniden yapılandırılmalı, Bakanlık Merkez Teşkilatında “REHBERLİK VE DENETİM HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ’ oluşturularak bu genel müdürlüğe bağlanmalıdır. Türkiye düzeyinde 20 kadar ya da ihtiyaç kadar Çalışma Merkezi belirlenerek buralarda istihdam edilmelidir. müfettişlerin görev bölgelerinin periyodik olarak (5 yılda bir) değiştirilmelidir. Eğitim müfettişleri kendi içinde; rehberlik ve denetim, inceleme-soruşturma, okulöncesi ve özel eğitim gibi alanlarda uzmanlaşmalıdır. İlköğretim Müfettişleri İl Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinden çıkarılmalı, mesleki güvence altına alınmalıdır.

2. MEB Teftiş Sisteminde İlköğretim Müfettişlerinin Özlük Hakları İle ilgili Sorunlar

1. Kamuda Çalışan denetim elemanlarının tamamı Genel İdare Hizmetleri sınıfında olduğu halde İlköğretim müfettişleri, Eğitim Öğretim sınıfındadır. Öğretmen olmadıklarından Eğitim Öğretim sınıfında yapılan, Genel İdare Hizmetleri sınıfında olmadıklarından da bu sınıfta yapılan iyileştirmelerden yararlanamamaktadır. Bunun sonucu olarak; kamuda çalışan denetim elemanlarının tamamından ve öğretmenlerden daha az maaş almaktadırlar.

2. Bakanlık müfettişleri ile ilköğretim müfettişlerine ödenen ek gösterge, makam maaşı, denetim tazminatı, işgüçlüğü ve ödemelerin tamamında, ilköğretim müfettişleri aleyhine mağduriyet söz konusudur. Makam, görev ve temsil tazminatı kamuda çalışan denetim elemanlarının tamamına ödenirken ilköğretim Müfettişlerine ödenmemektedir.

3.  
4. Bir dönemin en statülü mesleklerinden birisi olan ilköğretim müfettişliği, son yıllarda hak kayıpları yaşamaktadır. 1999 yılında, Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici Atama, Değerlendirme, Görevde Yükselme ve Yer Değiştirme Yönetmeliğine göre İlköğretim Müfettişliği mesleğinde 5 yıl hizmeti bulunanlar İl Mili Eğitim Müdürüne eşdeğer görevde sayılırken yönetmelik değişikliğiyle önce müdür yardımcısı statüsüne indirilmiş, daha sonra da denklikle ilgili madde yönetmelikten çıkarılarak müfettişlerin statüsü belirsizliğe itilmiştir. Yurtdışında Sürekli Görevlendirilecek Personel Hakkında Yönetmelikte yapılan değişiklikte ise ilköğretim müfettişlerinin statüsü bir kademe daha aşağıya indirilerek artık şube/okul müdürüyle eş sayılmaya başlanmıştır.
5. Maaşlarında gerekli iyileştirme yapılmayan, denge tazminatı ve ek ödeme kapsamına da alınmayan İlköğretim Müfettişleri, denetledikleri öğretmen ve yöneticilerden daha düşük maaş alır hâle gelmişlerdir. Altı-yedi yıl önce İlköğretim müfettişi, öğretmenden % 53 oranında fazla maaş alıyorken,  şu anda aynı öğretmenden  % 11 oranında düşük maaş almaktadır.  Sonuç olarak ilköğretim müfettişi maaşları, yaklaşık 7 yıl içinde eğitim-öğretim hizmetleri sınıfındaki diğer çalışanlar karşısında  % 64 oranında erimiştir. İlköğretim Müfettiş Yardımcısının maaşı ise en düşük devlet memuru maaşı haline gelmiştir.

ÇÖZÜM ÖNERİSİ:

İlköğretim Müfettişlerinin kamuda çalışan diğer müfettişler gibi Genel İdare Hizmetleri Sınıfına alınmalı, ek göstergeleri en az 3600 olmalı, kamuda çalışan bütün denetim elemanlarının yararlanmış oldukları fakat İlköğretim Müfettişlerine ödenmeyen makam, görev ve temsil tazminatları ödenmelidir. Diğer müfettişlerle farklı olan zam ve tazminat oranları eşit hale getirilmelidir. Halen başbakanlıkta bulunan -ilköğretim müfettişliği unvanının eğitim müfettişliğine dönüştürülmesi ve genel idare hizmetleri sınıfına alınmasından ibaret olan- yasa taslağının kapsamının genişletilerek, ilköğretim müfettişlerine diğer müfettişlerle eşit haklar verilecek şekilde düzenlenmesi ve en kısa sürede yasalaşması sağlanmalıdır. Bütün müfettişliklerde olduğu gibi Eğitim müfettişliğinde de kariyer basamakları oluşturulmalıdır. Eğitim müfettişliği, kendi içerisinde, müfettiş yardımcılığı, müfettişlik ve baş müfettişlik olarak kariyer basamakları şeklinde düzenleme yapılmalıdır.

İlköğretim müfettişlerinin mağduriyetini gidermek için maaşlarındaki % 64’lük erimeyi telafi edecek gerçekçi çözümler bulunmalıdır. Anayasamızın 55. maddesine göre “Devlet, çalışanların yaptıkları işe uygun adaletli bir ücret elde etmeleri … için gerekli tedbirleri alır.” İlköğretim Müfettişi olmak için öğretmen olduktan sonra 4 yıl daha üniversite eğitimi alındığı, müfettiş yardımcılığı sınavı kazanılarak atanıldığı, ikinci kez doğu hizmetine tabi olunduğu, rotasyonla 5 bölgede çalışma zorunluluğu getirildiği, görev alanın genişliği ve iş güçlüğü dikkate alındığında; ilköğretim müfettişlerinin yaptıkları işe uygun ücret almalarının sağlanmadığı ve Anayasanın gereğinin yerine getirilmediği açıktır. Devletimiz, Anayasamızın 55. maddesinde belirtilen sorumluluğunu yerine getirmeli, ilköğretim müfettişlerinin “yaptıkları işe uygun, adaletli bir ücret almaları” için gerekli tedbiri en kısa sürede almalıdır.

3. Anayasa Mahkemesinin kararına karşı ilköğretim müfettişlerinin görev ve çalışma alanlarının yönetmelikle belirlenmesi,

Çözüm Önerisi:

Anayasa Mahkemesinin 5 Haziran 2009 tarihli gerekçeli kararı ile “ilköğretim müfettişlerinin ve yardımcılarının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulü, nitelikleri, yetişme şekli ve atanmalarına ilişkin esas ve usuller yönetmelikle düzenlenir” yasa kuralını iptal ederek kanunla düzenleneceğini hükme bağlamıştır. Anayasa Mahkemesi “İlköğretim müfettişlerinin ve yardımcılarının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulü, nitelikleri, yetişme şekli ve atanmalarına ilişkin esas ve usuller yönetmelikle düzenlenir” cümlesini iptal ettiğinden, Milli Eğitim Bakanlığının artık İlköğretim Müfettişleriyle ilgili düzenlemeleri yönetmelikle yapması imkânsız hale gelmiştir. İptal hükmünün, kararın yayımlanmasından bir yıl sonra yürürlüğe gireceği dikkate alınarak mutlaka bir yıl içinde İlköğretim Müfettişlerinin ve yardımcılarının görev, yetki ve sorumlulukları ile çalışma usulü, nitelikleri, yetişme şekli ve atanmalarına ilişkin bir TÜZÜK hazırlanması gereklidir.

4. İlköğretim Müfettiş Yardımcılarının yer değiştirmede ve özlük hakları ile ilgili yaşadığı sorunlar;

1.  
2. Rotasyon nedeniyle uzun süre bir ile yerleşme şansları olmayacak, 4. bölgeye atanıp 6 yıl çalışan müfettiş yardımcısının hizmeti eksikse oradan 5. bölgeye atanarak 3 yıl da bu bölgede çalışması gerekecek. Bu durumda olanlar 2018 yılına kadar doğu/güneydoğu illerinde görev yapmaya devam edecek.

3.  
4. Müfettiş yardımcılarından lisans üstü eğitimine devam edenler, yardımcılıkları süresince özür grubundan tayin isteyemediklerinden eğitimlerini yarıda bırakmak zorunda kalmaktadırlar.

Çözüm Önerisi:

İlköğretim müfettiş yardımcıları yeterlilik sınavını vermeleriyle birlikte yer değiştirme olanaklarından adil bir şekilde  yararlandırılmalıdır. Doğu ve Güneydoğu İllerinde en az 10 yıl çalışmak zorunda bırakılmamalıdır.  İlköğretim Müfettiş Yardımcılarının maaşlarında iyileştirmeler yapılarak en azından atanmadan önceki maaş düzeylerine çekilmelidir. Müfettiş yardımcıları öğrenim özründen yararlandırılarak Yüksek Lisans ve Doktora yapma fırsatı verilmelidi

5. İlköğretim müfettişlerinin görev alanlarına kendi araçlarıyla gitmeleri ve  görev alanlarına giderken yapmış oldukları masrafları devletten üç ay sonra almaları,

Çözüm Önerisi:

Bakanlığın ilköğretim müfettişlerinin göreve gidiş gelişlerini her türlü suiistimali de ortadan kaldırmak için ya araç hizmet alımına gitmeli ya da göreve çıkılan araçların kasko vb. gibi güvencelerini sağlamalıdır. Diğer müfettişler gibi ilköğretim müfettişlerine de avans uygulaması başlatılmalıdır. İlköğretim Müfettişi harcırahları ve özlük hakları mesleğin özel durumuna uygun olarak kendi kanunuyla düzenlenmeli genel kanunlardan ayrılmalıdır.

6. İlköğretim müfettişi olmak için, öğretmen olduktan sonra 4 yıl eğitim alma koşulu yıllarca uygulanmıştır. Mesleki gelişim açısından bu koşul geliştirilerek müfettişlerin yüksek lisans ve doktora seviyesinde eğitim almaları şartının getirilmesi beklenirken tersine bir uygulamayla mevcut 4 yıl eğitim alma koşulu kaldırılarak,  ilköğretim müfettişi olma kolaylaştırılmış ve meslek kariyeri geriye götürülmüştür.

Eğitim müfettişi olmak için en az yüksek lisans düzeyinde eğitim alma koşulu getirilmelidir.
 

7. İlköğretim Müfettişleri 2005 yılında görev tahsisli lojman kapsamından çıkarılmıştır.
 

Bir ilde görev yapan ilköğretim müfettişlerine, lojman sayısının belli bir yüzdesine kadar görev tahsisli lojman ayrılmalıdır.
 

8. Görev ve çalışma alanlarında yeni düzenlemeler olmasına karşın halen yenilenmemiş denetim formlarının kullanılması,
 

Okulların ve diğer kurumların bir çok işlemleri E-OKUL ve MEBBİS üzerinden yürütülmekte olmasına karşın buradaki çalışmalara yönelik bir denetim çalışması mevzuatımıza girmiş değildir. Bu düzenlemeler en kısa zamanda yapılmalıdır.

9. MEB 2006 yılında ilköğretim müfettişlerinden 21 yılını doldurmayanları rotasyona tabi tutmuş, yüzlerce İlköğretim Müfettişi mağdur etmiştir. Böyle bir miladın kabul edilmesi genel yönetmeliğe aykırı olduğu gibi, hukuk kurallarının geriye dönük uygulanamayacağı ilkesine de ters düşmektedir. Birçok İlköğretim Müfettişi bu rotasyon uygulaması nedeniyle ailesinden ayrı yaşamak zorunda bırakılmış, aile hayatları alt-üst edilmiştir.
 

İlköğretim müfettişlerinin rotasyonuna ilişkin hükümler hukuka uygun olarak ve sistemde var olan müfettiş ve müfettiş yardımcılarına adil bir şekilde yeniden düzenlenerek, mağduriyetlere son verilmelidir.

10. Halen müfettişlerinin il ve ilçe MEM binalarında uygun çalışma odaları bulunmamaktadır. Müfettişler çalışmalarını, özel öğretim kurumlarında veya rast gelen uygun yerde yürütmektedirler. Bu durum müfettişlerin verimli çalışmasını, görevin özelliğine göre mahremiyeti engellemektedir.

İl MEM’lerde, ihtiyaç halinde ilçe MEM’de, müfettişlere uygun çalışma odaları, soruşturma odaları, oturma odaları hazırlanmalıdır.

11. Müfettişlerin  araştırma görevi olduğundan alanda eğitimle ilgili araştırma yapan müfettişlerin çalışma ve makaleleri hazırlanırken ekonomik yük getirmektedir.

Bilimsel araştırma yapmak isteyen ilköğretim müfettişleri bakanlıkça desteklenmelidir. İlköğretim Müfettişleri için yurtdışı hizmet içi eğitim imkânlarının yaratılmalı ve Hizmet içi eğitim  belli periyotlarla zorunlu hale getirilmelidir.

12. İlköğretim Müfettişlerinin Sayıştay denetçileri tarafından denetlenen geçici görev yolluklarına ilişkin zimmet çıkarılmaktadır.

İlköğretim Müfettişlerinin geçici görev yolluklarındaki yevmiyelerin 6245 sayılı Harcırah Kanunun 33. ve 39. Madde hükümlerinden hangisine göre değerlendirileceği net olarak belirlenmelidir.

13. İlköğretim Müfettişleri 2006 yılından itibaren zorunlu atamaya tabi tutulduğu hâlde öğretmen olan eşlerinin atamaları, Norm kadro Yönetmeliğinin 21-g maddesinde sayılan, eşleri zorunlu atamaya tabi personel kapsamında değerlendirilmemiş ve müfettiş eşlerine haksızlık yapılmıştır.

İlköğretim müfettişlerinin öğretmen eşlerinin atamaları Norm Kadro Yönetmeliğinin 21-g maddesinde sayılan, eşleri zorunlu atamaya tabi personel kapsamında değerlendirilmelidir. kamudanhaber com